1.Կան նաեւ բույսեր, որոնք լրացուցիչ սնվում են այլ կենդանի օրգանիզմների պատրաստի օրգանական նյութերով: Դրանք կոչվում են մակաբույծներ:
2 . Այդ նյութերից կան կանաչ տերեւներում եւ բույսի կանաչ այլ մասերում: Քլորոֆիլ:
3. Ի՞նչ է սննդառությունը: կյանքի համար անհրաժեշտ քիմիական տարրերի կլանման և յուրացման պրոցեսը:
4 .Լրացրե՛ք բաց թողնված բառերը հետեւյալ նախադասություններում. Բույսերում ավելի արագ են կիսվում Հիմնական հյուսվածքի բջիջները:Բույսերում փոխադրող հյուսվածքը ներկայացված է Մեծից-փոքր :
6 . Նշե՛ք, թե ո՞ր հաջորդականությունն է տրամաբանական. բջիջ — հյուսվածք- օրգան համակարգ-օրգան-մարմի՞ն, թե՞ բջիջ-օրգան — հյուսվածք-մարմին:
Рубрика: Բնագիտություն
Շնչառություն
Ինչ է շնչառությունը? Բոլոր կենդանի օրգանիզմերը շնչում են թթվածին արտաշնչում են ածխաթթու գազ:
Ինչ դեր ունի շնչառությունը բույսերի և կենդանիրերի կյանքում? Եթե կենդանիները չշնչեն չեն կարողանա ապրել:
Շնչառական ինչ օրգաններ գիտեք? Թոքեր-մարդու, օդապարկեր-թռչունների, շնչափող-մարդու:
Հարցեր եւ առաջադրանքներ Դասարանական 1
- Տարբեր չափերի ի՞նչ կենդանի օրգանիզմներ գիտեք:Ներկայացրե՛ք ձեզ ծանոթ օրինակներ:
Ճանճ-2սմ, մեղու- 3, - Ո՞րն է կենդանի օրգանիզմների տարրական միավորը:
Բջիջը: - Ո՞վ է առաջին անգամ տեսել բջիջը, ի՞նչ սարքի օգնությամբ:
Ռոբեռտո Հյուգ, մանրադիտակի:
4.Շրջապատի որև է բույսի կամ կենդանու օրինակով ներկայացրե՛ք նրանց հիմնական հատկությունները:
5.Արդյոք կենդանի բջիջներն ունե՞ն ընդհանրություններ: Որո՞նք են բջիջների բաղադրամասերը:
Ուտել, աճել, մահանալ:
6.Քանի՞ բջջից են կազմված տարբեր կենդանի օրգանիզմներ: Ներկայացրե՛ք օրինակներ:
Տնային 1
- Ի՞նչ է բջիջը:
Կենդանի օրգանիզմների կառուցվածքային, ֆունկցիոնալ և ժառանգական տարրական միավոր: - Ո՞ր նյութերն են բջջում էներգիայի հիմնական աղբյուրը։
Օրգանական նյութերից օրգանիզմում կարևոր են :Ածխաջրերը, գլյուկոզը,սախարոզը ,ցելյուլոզը:Ածխաջրերը օրգանիզմին ապահովում են 30% էներգիայով: - Որո՞նք են բջջի բաղադրության հիմնական քիմիական տարրերը։
Բոլոր կենդանի օրգանիզմների հիմնական մասը կազմում է քիմականը տարրերը:Դրանք են ազոտը (N),ջրածինը (H2)ածղածինը (c),թթվածին (O2):ԹԹվածինը կազմում է տարրի 98%-ը: - Սովորի՛ր պատմել
Տնային առաջադրանք
Տնային.
1 !Սովորի՛ր պատմել.Էլեկտրական հոսանք.
2 !Գրի՛ր հարցերի պատասխանները.
- Ե՞րբ է մարմինը համարվում էլեկտրականացված:
մարմինը համարվում է էլեկտրականացված որբ, որ շփում ենք ապակե ձողը: - Ո՞ր էլեկտրական լիցքերն են անվանում դրական, եւ որո՞նք՝ բացասական։
Դարական լիցքերն անվանում են՝ թղտը և մետաքսը, իսկ բրթով կամ մորթիով շփած ճկազանգվածի վրա ստացված լիցքերը՝ բացասական: - Ինչպե՞ս են պարզում մարմինների էլեկտրականացված լինելը։
Մարմինների էլեկտրականացրած լինելը պարզում են էլեկտրացույցի միջոցով:
Ճամբարային 2-րդ շաբաթվա ամփոփում
Մենք այս շաբաթ լիքը հետաքրքիր տեղեր ենք գնացել և լիքը հետաքրքիր դասեր ենք անցկացրել. գնացել ենք սահադաշտ, ինձ այդքան էլ դուր չեկավ, բայց մենք շատ լավ ժամանակ անցկացրեցինք, սարքել ենք ֆրանսիական կրեպ, ինձ շատ դուր եկավ կրեպ սարքելը. կրեպ սաքելը շատ հեշտ է, և մենք չդժվարացանք դա սարքել: Անցել ենք ,,Ջուրը բնության մեջ թեման,, սովորեցի՝ օրինակ՝ նորածին երեխաի 95%-ը ջրից է բաղկացած:
Ֆիզիկական Հատկություներ
Ջուր-հեղուկ,անգույն,չունի,չունի,ունի,ունի,ունի 1-գ/սմ3
Շաքար-պինդ,սպիտակ,չունի,ունի,չունի,ունի,ունր:
Քացախ-հեղուկ,բաց շականակագույն,ունի,ունի,ունի,:
Այլումին- պինդ,մոխրագույն,ունի,չունի,ունի,չունի,2,70:
կավիճ-պինդ,սպիտակ,չունի,չունի,ունի,ունի,ունի,շատ:
Գետ,լիճ,օվկիանոս:
Գետ է կոչվում, ջրային բնական
հոսքը, որպես կանոն քաղցրահամ ջրով, որը հոսում է դեպի օվկիանոս, ծով, լիճ կամ այլ գետ։ Որոշ դեպքերում գետը կարող է անցնել հողի մեջ կամ չորանալ, մինչև այլ ջրային օբյեկտի հասնելը։
Լիճ, երկրի մակերևույթի ջրով լցված գոգավորություն, որը կապված չէ օվկիանոսի հետ։ Լճերի համապարփակ հետազոտություններով զբաղվում է լիմնոլոգիան կամ լճագիտությունը։ Լճերը երկրի մակերևույթի վրա զբաղեցնում են գումարային 2.7 միլիոն քառ. կմ կամ ցամաքի 1.8 տոկոսը։ Խոշոր լճերին հաճախ անվանում են ծովեր (օր.՝ Կասպից ծով կամ լիճ, Արալյան ծով կամ լիճ, Մեռյալ ծով կամ լիճ)։ Երկրագնդի ամենամեծ լիճը Կասպից ծովն է, իսկ ամենախորը՝ Բայկալը (առավելագույն խորությունը 1620 մ է)։
Օվկիանոս, աղի ջրի ահռելի զանգված, ջրոլորտի հիմնական բաղադրիչը։ Երկրագնդի մակերևույթի մոտ 70%–ը (մոտ 361 միլիոն կմ²) ծածկված է օվկիանոսով՝ ջրային անընդհատ զանգվածով, որը պայմանականորեն տարաբաժանվում է մի քանի հիմնական օվկիանոսների և ավելի փոքր ծովերի։ Այս մակերեսի կեսից ավելին ունի 3.000 մետրից ավել խորություն։ Օվկիանոսային միջին աղիությունը կազմում է մոտ 3,5%, և գրեթե ամբողջ ծովաջրի աղիությունը ընկած է 3,1% և 3,8%–ի միջև։
Ջրային պաշարներ

Ջրային ռեսուրսներ, ջուրն առկա է երկրագնդի բոլոր թաղանթներում։ Այն կենդանի նյութի կարևորագույն բաղադրիչն է, առանց որի կյանքն անհնար է։ Ջուրը երկրագնդի վրա գոյացնում է, նաև առանձին թաղանթ‘ ջրոլորտ, որն աշխարհագրական թաղանթի անհրաժեշտ բաղադրիչն է։ Ջուրը միաժամանակ կարևորագույն բնական ռեսուրս է և լայն կիրառություն ունի մարդկանց կենցաղում և տնտեսության բոլոր ճյուղերում։
Ջրային ռեսուրսների միջավայրաստեղծ նշանակությունը
Գիտնականները հաշվել են երկրագնդի ոչ միայն ջրային պաշարները, այլև ջրային հաշվեկշիռը։ Երկրագնդի ջրային հաշվեկշիռը մթնոլորտային տեղումների տարեկան գումարի և ցամաքի ու ջրային մակերեսներից գոլորշացած ջրի քանակի հարաբերություն է։ Եթե երկրագնդի վրա թափվող ջրի քանակը հավասարաչափ բաշխենք դրա մակերեսի վրա, ապա կստացվի 1020 մմ հաստության մի շերտ։ Ջրի այդ քանակությունն էլ ամեն տարի գոլորշանում է և մթնոլորտային տեղումների ձևով կրկին թափվում ցած։ Դա երկրագնդի ջրային հաշվեկշռի միջինացված ցուցանիշ է։ Եվ ահա, ջրային հաշվեկշիռը ջերմային հաշվեկշռի հետ միասին պայմանավորում են երկրագնդի վրա բնական լանդշաֆտների բազմազանությունը։ Մի դեպքում գոյանում են ճահիճներ, մի այլ դեպքում‘ անապատներ, տափաստաններ, անտառներ և այլն։ Ջրային ռեսուրսների էկոլոգիական նշանակությունը ցայտուն ձևով արտահայտվում է կենսոլորտում, որտեղ կյանքի գոյությունը պայմանավորված է ջրի առկայությամբ։ Բավական է հիշել, որ կենդանի օրգանիզմների կշռի 2/3-ը ջուր է։ Ջուրն այն միակ նյութն է, որի անմիջական մասնակցությամբ լուծվում են սննդանյութերը։
Ջուրը բնության մեջ
Ջուր![]() Ջուրն ամենուրեք կենդանություն է պարգևում: Ջրի շրջապտույտը բնության մեջH2O Ջուրն անհոտ, անհամ, անգույն, հաստ շերտում կանաչաերկնագույն երանգով թափանցիկ հեղուկ է: Գազային ջուրը կոչվում է գոլորշի, իսկ պինդը՝ սառույց:Ջուրը Երկրի վրա ամենատարածված և ամենաշարժուն նյութերից է: Ջրի գոյության տարբեր ձևերը՝ մառախուղը, անձրևը, եղյամը, ձյունը, կարկուտը, սառույցը, պայմանավորված են օդերևութաբանական պայմաններով:Մարդկության զարգացման սկզբնական շրջանում ջուրն օգտագործվել է խմելու և կենցաղային կարիքների, ավելի ուշ՝ ոռոգման, նավագնացության, ձկնորսության համար:Տարածվածության և կենսական անհրաժեշտության պատճառով ջուրը միշտ համարվել է կյանքի գոյության սկզբնաղբյուր: Հին հույն փիլիսոփա Արիստոտելն այն դասել է բնության 4 հիմնական տարրերի (կրակ, օդ, հող, ջուր) շարքը: Հին ժամանակներում ջուրը եղել է նաև պաշտամունքի առարկա, և ջրի աստծուն զոհեր են մատուցվել: Հայկական լեռնաշխարհում ջրանցքների ակունքներում կանգնեցնում էին քարակերտ «վիշապներ», որոնք պետք է կենարար ջրանցքը պահպանեին չար աչքից: |
.

Ջուրն ամենուրեք կենդանություն է պարգևում:
Ջրի շրջապտույտը բնության մեջH2O Ջուրն անհոտ, անհամ, անգույն, հաստ շերտում կանաչաերկնագույն երանգով թափանցիկ հեղուկ է: Գազային ջուրը կոչվում է գոլորշի, իսկ պինդը՝ սառույց:Ջուրը Երկրի վրա ամենատարածված և ամենաշարժուն նյութերից է: Ջրի գոյության տարբեր ձևերը՝ մառախուղը, անձրևը, եղյամը, ձյունը, կարկուտը, սառույցը, պայմանավորված են օդերևութաբանական պայմաններով:Մարդկության զարգացման սկզբնական շրջանում ջուրն օգտագործվել է խմելու և կենցաղային կարիքների, ավելի ուշ՝ ոռոգման, նավագնացության, ձկնորսության համար:Տարածվածության և կենսական անհրաժեշտության պատճառով ջուրը միշտ համարվել է կյանքի գոյության սկզբնաղբյուր: Հին հույն փիլիսոփա Արիստոտելն այն դասել է բնության 4 հիմնական տարրերի (կրակ, օդ, հող, ջուր) շարքը: Հին ժամանակներում ջուրը եղել է նաև պաշտամունքի առարկա, և ջրի աստծուն զոհեր են մատուցվել: Հայկական լեռնաշխարհում ջրանցքների ակունքներում կանգնեցնում էին քարակերտ «վիշապներ», որոնք պետք է կենարար ջրանցքը պահպանեին չար աչքից: